Η αλήθεια για την απόρριψη
Η απόρριψη πονάει. Έρευνες δείχνουν ότι όταν νιώθουμε ότι μας απορρίπτουν, ενεργοποιούνται στο μυαλό μας περιοχές που σχετίζονται με τον φυσικό πόνο. (The Guardian)
Όταν κάποιος δεν μας επιλέγει ή όταν ένα έργο που θέλαμε δεν γίνεται δεκτό ή όταν σε προσωπικές σχέσεις δεν παίρνουμε την ανταπόκριση που επιθυμούσαμε τότε η αντίδραση είναι έντονη: θλίψη, ντροπή, αίσθημα προσωπικής αποτυχίας. (PMC)
Το κρίσιμο όμως είναι: η απόρριψη δεν σημαίνει ότι «δεν αξίζω». Αυτό είναι το λάθος που πολλοί κάνουν θεωρούν ότι το «όχι» αφορά το «ποιος είμαι». Και εκεί ξεκινά η πραγματική πληγή. (news.stanford.edu)
Τι συμβαίνει μέσα μας
Όταν βιώνουμε απόρριψη, ο νους μας κάνει αυτόματα αξιολογήσεις: «Δεν είμαι αρκετός», «Κάτι με κάνει κατώτερο», «Αυτό θα συμβαίνει πάντα». Αυτές τις σκέψεις τις λέμε γνωστικές διαστρεβλώσεις — δηλαδή όταν η ερμηνεία που δίνουμε στην κατάσταση είναι δυσμενής και πολλές φορές άδικη για τον εαυτό μας. (SELF)
Πέρα από αυτό, υπάρχει και κάτι που λέγεται «ευαισθησία στην απόρριψη» (rejection sensitivity) άνθρωποι οι οποίοι αναμένουν, νιώθουν ή αντιλαμβάνονται εύκολα την απόρριψη και αυτό επηρεάζει τις σχέσεις τους. (psychology.columbia.edu)
Και η καλή είδηση; Αυτό δεν σημαίνει ότι «τι να κάνω τώρα». Σημαίνει ότι έχουμε δρόμο να διανύσουμε αλλά μπορούμε.
Τρία βήματα για να μεταμορφώσεις την απόρριψη σε δύναμη
- Αναγνώρισε και να νιώσε
Το πρώτο βήμα είναι να επιτρέψεις στον εαυτό σου να νιώσει. Η αποδοχή του συναισθήματος θλίψη, θυμός, απογοήτευση είναι μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας. Κάποια έρευνα προτείνει να γράψεις ένα γράμμα στον εαυτό σου όπως θα έλεγες σε έναν φίλο που πονάει δείχνοντας κατανόηση, τρυφερότητα και αποδοχή. (Psyche)
Μην περάσεις γρήγορα στο «όλα καλά» χωρίς να έχεις αφιερώσει χρόνο στο «όχι καλά». Αυτός ο χρόνος δεν είναι σπατάλη — είναι επένδυση.
- Επανεξέτασε τί λες στον εαυτό σου
Μετά από το συναίσθημα έρχεται η σκέψη: τι σημαίνει αυτή η απόρριψη για μένα; Οι σκέψεις που κάνουμε επηρεάζουν το πώς προχωράμε. Έρευνες δείχνουν ότι όταν βλέπουμε την απόρριψη ως «αποκάλυψη της αξίας μου», τότε η ανάρρωση είναι πιο δύσκολη. (news.stanford.edu)
Ρώτησε τον εαυτό σου:
- Τι ακριβώς συνέβη;
- Τι από αυτά ήταν πραγματικά για μένα και τι ήταν εξωτερικοί παράγοντες;
- Μπορώ να δω αυτό το «όχι» ως «αυτό το δεν ήταν το κατάλληλο» και όχι «δεν είμαι εγώ κατάλληλος»;
Η αλλαγή στο πώς ερμηνεύουμε την απόρριψη είναι το κλειδί για να μη μένουμε παγιδευμένοι.
- Αναπτύξου προχώρα
Η απόρριψη μπορεί να είναι ξεκίνημα ενός νέου κεφαλαίου. Να μερικές πρακτικές στρατηγικές:
- Κατέγραψε τι έμαθες από την εμπειρία τι πήγε καλά, τι δεν πήγε, τι μπορείς να κάνεις διαφορετικά.
- Θέσε νέα μικρά στόχους όχι «θα με αγαπήσουν όλοι» ή «θα με πάρουν σε αυτή τη δουλειά», αλλά «θα υποβάλω 3 αιτήσεις την εβδομάδα», «θα μιλήσω σε ένα άτομο που με εμπνέει».
- Περιέβαλε τον εαυτό σου με ανθρώπους που σε βλέπουν και σε υποστηρίζουν, όχι μόνο με ανθρώπους που σε υπενθυμίζουν την απόρριψη. (SELF)
- Θύμισε στον εαυτό σου την αξία σου η αξία σου δεν είναι το αποτέλεσμα μιας πιθανής επιλογής. Εσύ είσαι ήδη πλήρης.
Επαγγελματική και προσωπική απόρριψη έχουν κοινά αλλά και διαφορές
Στον επαγγελματικό τομέα, η απόρριψη μπορεί να έρθει με τη μορφή ενός όχι σε αίτηση εργασίας, ενός έργου που δεν εγκρίθηκε ή μιας προαγωγής που αναβλήθηκε. Εδώ ο κίνδυνος είναι να ταυτιστούμε με το αποτέλεσμα: «Δεν με πήραν άρα δεν είμαι ικανός». Η έρευνα υποστηρίζει ότι το να διαχωρίσουμε το έργο από την ταυτότητά μας είναι κρίσιμο. (The Guardian)
Στις προσωπικές σχέσεις η απόρριψη μπορεί να οδηγήσει σε αίσθημα μοναξιάς, απομόνωσης, ανεπάρκειας. Αλλά και εδώ η ίδια στρατηγική εφαρμόζεται: νιώσε, επανεξέτασε, δράσε. Και σημαντικό: καμιά απόρριψη δεν καθορίζει την πλήρη εικόνα της ζωής σου.
Η αλλαγή νοοτροπίας — το μυστικό σημείο καμπής
Όταν αρχίσεις να βλέπεις την απόρριψη όχι ως τιμωρία αλλά ως πληροφορία, τότε περνάς σε άλλο επίπεδο. Η απόρριψη μπορεί να σου πει:
- Αυτό δεν ήταν σωστό για εσένα τώρα.
- Υπάρχει κάτι που μπορείς να μάθεις.
- Υπάρχει δρόμος μπροστά σου που δεν έχεις ακόμη δει.
Και όποτε εσύ επιλέγεις να κάνεις αυτή τη στροφή η ζωή σε ανταμείβει.
Η νοοτροπία της «κάθε απόρριψη με φέρνει πιο κοντά στο σωστό» είναι μια δυναμική, ενισχυτική νοοτροπία. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η αυτοσυμπόνοια το να αντιμετωπίζεις τον εαυτό σου με καλοσύνη όταν απορρίπτεσαι μειώνει το ψυχολογικό τραύμα από την απόρριψη. (Psyche)
Ώρα για δράση!
Αν διαβάζεις αυτές τις γραμμές τώρα, να θυμάσαι: η απόρριψη δεν είναι το τέλος της ιστορίας σου. Είναι ένα κεφάλαιο, όχι ολόκληρο το βιβλίο.
Δεσμεύσου από σήμερα:
- Να βλέπεις κάθε «όχι» ως ένα «όχι προς κάτι που τώρα δεν είναι, αλλά μπορώ να βρω το «ναι»»
- Να γίνεις σύμμαχος του εαυτού σου όχι εχθρός
- Να δράσεις: γράψε, μίλησε, κινήσου, υπενθύμισε στον εαυτό σου την αξία σου
- Και κυρίως: να θυμάσαι ότι εσύ είσαι η πηγή της αξίας, όχι τα εξωτερικά «ναι».
Πάρε αυτό που έμαθες. Άσε την απόρριψη να σε ενισχύσει. Με κάθε φόρα που σηκώνεσαι μετά από απόρριψη, γίνεσαι πιο δυνατός, πιο σοφός, πιο έτοιμος για το επόμενο «ναι» και για το μεγάλο «ναι» που ήδη ζει μέσα σου.
Το μέλλον σου δεν το καθορίζει ένα αποτέλεσμα. Το καθορίζεις εσύ με τον τρόπο που αντιδράς, με τη στάση σου, με την καρδιά σου. Αν είσαι έτοιμος ας ξεκινήσουμε από τώρα.